İMLA VE İMLACILAR

Bundan bir süre önce internette bir grup kendi aralarında şiir yazma yarışması düzenlemişler ve benim de katılmamı istediler. Bende bir şiirimi gönderdim. Bir süre sonra mesaj kutuma şiirimle ilgili iltifat kabilinden yazılar gelmeye başladı. Bunlar şiir değerlendirme ekibinden gelen mesajlardı. Kimisi şiirimin kumaşının mükemmelliğinden, kimisi şiirime klip çekilmesinden, ilh.. dem vuruyordu. Sanırım ekip başından gelen mesajda ise ön değerlendirmeden en yüksek puan alarak birinci olduğunu bana “müjde”liyordu. Yukarıdaki sözlerin bir benzerlerini sıralayan biri de sözünün sonuna ukalalığa varan dozda imla hatalarından söz ediyordu. Bende sözü geçen şiiri gönderirken, “yanlışlıkla düzenlenmemiş ve düzeltilmemiş kopyasını yanlışlıkla gönderilmiş olabileceğini; düzeltileceğini” mesajladım. Bu duruma fazla takılmamasını da ekledim. “Vay efendim, bu affedilmez bir durummuş, nasıl böyle bir şey yapılırmış, bizim gibiler böyle hatalar yaparsa diğer insanlar ne yaparmış” filan.

            Baktım tadı kaçmak üzere, sözümü sakınmadım gelen her mesajın dozunu üç aşağı beş yukarı tutturmaya dikkat ederek. Sonuç mu ne oldu? O bizim göklere sığdıramadıkları şiirimiz ilk ona girememiş. Sordum, ne oldu diye? Tabi aynı şeditlikte. Dediler on birinci oldu, biz de ilk onu yayınladık. Neyse sorun değil. Eminim ilk yirmiyi yayınlasalardı bizim şiir yirmi birinci olurdu(!)

Günümüzde edebiyat çevrelerinin niteliği eskiye göre hayli sorgulanır ve sıkıntılı bir hâl aldığı malumdur. Hele yazılardaki içerek bakımından ciddi bir fakirleşme söz konusu. Bundan mıdır bilinmez şimdilerde imlaya çok önem veriliyor. Eskilerde imla işi vakıayı adiyeden sayıldığından ve herkesin bu işi ilk mektepte hallettiğinden bu tür mevzular üzerinde hiç vakit kaybedilmezdi. Zaman zaman dikkatsizlik vs. nedenlere böyle bir durum hâsıl olduğunda kimse bunu görmez, göz bile bunu olması gerektiği gibi görürdü. Bu biraz da eski alfabemizin okunuşlarından mı kaynaklanıyordu bilinmez ama bu böyle idi. Eskilerin el yazısını bugün okumak pek mümkün değil. Okuyabilenler de mütehassıs olan kişilerdir.

İşte görüldüğü gibi imla bilindiğinin aksine çok öneme haiz değildi. Hele Şinasi ile başlayan noktalamalar öncesi yazımlarda neredeyse hiç üzerinde durulmamıştır. Unutulmamalıdır ki gerek Kur’an-ı Kerim yazısının harekelendirilmesi ve noktalama işaretlerinin kullanılması avama kolaylık olsun diye yapılmış uygulamalardır.             

Yanlış anlaşılmasın imla önemli değil, her isteyen istediği gibi yazsın demiyoruz. Aksine önemi üstüne çıkılmasın ve değeri korunsun diyoruz. Mesela benim yazımı redikte eden arkadaşlara Allah yardım etsin, yazımı okumak için ilk başlarda akla karayı seçtiler. Şimdilerde kendi yazımı okuyamadığım zaman onların yardımını alıyorum. Ben bunun yerine içeriğe değer verilmesi ve niteliğinin artırılmasını nasıl yapmalıyızı konuşmak istiyorum.

Ona gelmeden bir noktaya değinmek istiyorum. Günümüzde edebiyat öğretmeni demek bana göre imlacı denebilecek noktaya dayanmıştır. Okullarımızda edebiyat/ Türkçe öğretmenlerinin büyük bir iştahla diğer öğretmenlerin imla hatalarını düzeltmeye çalıştıklarını çok gördüm.  Düşünün öğretmen olmuş birisi utanmadan imla hatalarını düzeltmek için edebiyat/Türkçe öğretmeninden yardım istiyor. Diğeri de kazandığı yüksek seviye nedeniyle arkadaşına yardım ediyor. İzlenmeli. Ne büyük bir gurur! Diğer mesleklerden bahse gerek var mı ama ben dilekçe yazmasını bilmeyen çok mühendis, çok doktor gördüm. Onlar da dilekçelerini avukatlara yazdırsınlar!

İşte ben bu gibi nedenlerle edebiyat/Türkçe öğretmenlerine imlacı diyorum. “İmlacı hocam, nasılsınız?”  gibi… İçeriği nasıl “düzeltiriz” sonraya kaldı. Ona da vakit buluruz inşallah.

                                                                                            02.08.2007/SAFRANBOLU